Aerosol yangın söndürme sistemi nedir?
Özet
- Aerosol yangın söndürme sistemi, katı bir bileşiği tetiklendiği anda mikron boyutlu potasyum parçacıklarına ve gaza dönüştüren, kapalı bir hacmi koruyan sabit bir sistemdir.
- Aerosol, yangını alevdeki serbest radikallerle tepkimeye girerek söndürür; inert gazlar gibi oksijeni seyrelterek çalışmaz; fiziksel soğutma ve kimyasal zincir kırma birlikte etki eder.
- Jeneratör basınçsızdır: söndürücü madde tetiklenene kadar katı haldedir, tüp, boru ve nozul gerekmez.
- Sistemin sınırları açıktır: kapalı ve sızdırmazlığı makul bir hacim ister, kalıntı bırakır, çıkış ağzında sıcaklık oluşturur ve insan bulunan hacimde tahliye prosedürü gerektirir.
- 0,4 m³ ile 56 m³ arasındaki modelleri görmek için AF-X Fireblocker Nano serisi teknik değerlerini inceleyin.
Aerosol yangın söndürme sistemi nedir? Kısa Cevap
Aerosol yangın söndürme sistemi, basınçsız bir jeneratörün içindeki katı bileşiği tetiklendiğinde mikron boyutlu potasyum parçacıklarına ve gaza dönüştüren sabit bir sistemdir. Parçacıklar alevdeki serbest radikallerle tepkimeye girerek yanma zincirini keser. Sistem kapalı hacimler için tasarlanır; kapasite net hacme ve tasarım yoğunluğuna göre, kesin tasarım ise onaylı projeyle belirlenir.
Yoğunlaştırılmış aerosol tam olarak nedir?
Yoğunlaştırılmış aerosol, katı haldeki aerosol oluşturucu bir bileşiğin yanmasıyla oluşan ince dağılmış katı parçacıklar ve gazlardan meydana gelen söndürücü maddedir. EN 15276-1 standardı da bu söndürücüyü böyle tanımlar. "Yoğunlaştırılmış" kelimesi, parçacıkların jeneratörün içinde tepkimeyle üretildiğini anlatır. NFPA 2010 standardı bunun yanında bir de "dağıtılmış" (dispersed) aerosol tanımlar: orada söndürücü önceden üretilip bir kapta depolanır. Bu yazıda anlattığımız, sabit sistemlerde yaygın olan yoğunlaştırılmış türdür.
Sprey kutusu aklınıza gelmesin.
Günlük dilde "aerosol" basınçlı kutudan püskürtülen sprey için de kullanılır. Söndürme teknolojisindeki aerosolün bununla ilgisi yoktur: jeneratörün içinde basınçlı bir gaz yoktur, tetiklenene kadar yalnız katı bir bileşik durur. Aramalarda sık geçen "aerosol gazlı yangın söndürme" ifadesi de teknik olarak eksiktir. Aerosol yalnız gaz değildir: gazın içinde asılı duran ince katı parçacıklarla gazların karışımıdır ve söndürmeyi asıl katı parçacıklar yapar.
AF-X Fireblocker için oranlar şöyle: üreticinin teknik sunumuna göre aerosolün yaklaşık %68'i gaz, %32'si katı parçacıktır. Katı kısım 0,7 ile 1 mikron (µm) çapındaki potasyum karbonat (K2CO3) parçacıklarıdır. Gaz kısmı için kaynaklar farklı bileşenler sayar: üreticinin sunumu azot (N2), hidrojen (H2) ve karbon monoksit (CO) sayar; EMO'da yayımlanan pano bildirisi ise azot, su buharı ve karbondioksitten söz eder. Parçacıklar bu kadar küçük olduğu için havada görece uzun süre asılı kalır ve doğal hava akımlarıyla hacmin içine yayılır. Boşalma anında hacim beyaz bir bulutla dolar.
Bir de şu ayrım var: aerosol ile gazlı söndürme aynı aileden değildir. Gazlı sistemler söndürücüyü basınçlı tüpte saklar ve hacmi belirli bir gaz konsantrasyonuna kadar doldurur. Aerosol ise söndürücüyü yangın anında üretir. İki yaklaşımın oda ölçeğindeki farklarını aerosol, gazlı söndürme ve sprinkler karşılaştırmamızda ayrıca ele aldık.
Aerosol, yangını nasıl söndürür?
Aerosol, yangını alevi soğutarak ve yanmayı sürdüren kimyasal zincir tepkimesini keserek söndürür. Alevdeki yanma, serbest radikal denen kararsız molekül parçalarının birbirini izleyen hızlı tepkimeleriyle sürer. Isı, yakıt ve oksijen bu zinciri besler. Zincir kırılırsa alev, ortamda oksijen bulunsa da sönmeye başlar.
Söndürmede iki etki birlikte çalışır:
- Fiziksel etki: Parçacıklar alevin enerjisini soğurur ve alevi soğutur; tepkimenin sürmesi için gereken ısı azalır.
- Kimyasal etki: Potasyum, alevdeki hidroksil (OH) radikalleriyle yanma tepkimesinden daha hızlı tepkimeye girer ve kararlı bir bileşik olan potasyum hidroksiti (KOH) oluşturur. Zinciri taşıyan radikaller böylece tükenir.
Elektrik Mühendisleri Odası'nda (EMO) yayımlanan pano yangınları bildirisi de mekanizmayı aynı biçimde özetler: potasyum formasyonları yangın radikalleriyle KOH gibi kararlı bileşikler oluşturur ve yangını oksijeni boğmadan söndürür. Parçacıklar çok küçük olduğu için az miktarda madde geniş bir tepkime yüzeyi oluşturur.
Oksijen konusunu doğru okumak gerekiyor. Aerosol, inert gaz sistemleri gibi hacimdeki oksijeni seyrelterek söndürmez; söndürme fiziksel soğutma ve kimyasal zincir kırmayla olur. Bu, boşalma sırasında hacmin insan için güvenli bir ortam olduğu anlamına gelmez. Bulut görüş mesafesini düşürür, üreticinin sunumuna göre gaz ürünleri arasında karbon monoksit vardır ve yangının kendisi de duman üretir. Sınırlar bölümünde buna geri döneceğiz.
Bir aerosol jeneratörü hangi bileşenlerden oluşur?
Aerosol jeneratörü, katı bileşiği taşıyan, tetikleme sinyaliyle tepkimeyi başlatan ve üretilen aerosolü soğutarak hacme veren kapalı bir gövdedir. Üreticinin teknik sunumu AF-X Fireblocker jeneratörünü yedi işlevsel parçaya ayırır. Biz bunu sistemin geri kalanıyla birlikte tek tabloda topladık:
| Bileşen | Görevi |
|---|---|
| Konnektör | Jeneratörü tetikleme hattına bağlar |
| Katı söndürücü bileşik | Potasyum esaslı yakıt; tetiklenene kadar katı ve basınçsız durur |
| Aktivasyon birimi (ateşleyici) | Elektrik akımıyla ısınıp bileşikte kontrollü yanmayı başlatır |
| Tepkime bölmesi | Bileşiğin dengeli tepkimeye girdiği hacim |
| Reaktif filtre | Aerosolün temiz boşalmasını sağlar |
| Termodinamik soğutma bölümü | Çıkış sıcaklığını kontrol altında tutar |
| Çıkış birimi ve ızgara | Aerosolü korunan hacme hızlı ve hacmin içine nüfuz edecek biçimde verir |
| Algılama elemanı | Lineer ısı kablosu, duman dedektörü veya termal aktivatör |
| Kontrol ünitesi | Algılama sinyalini değerlendirir, jeneratörü ateşler, arızayı bildirir |
İlk yedi satır jeneratörün içidir, son ikisi sistemin geri kalanıdır. Tabloda olmayan şeyler de bir o kadar önemli: basınçlı tüp, dağıtım borusu, nozul ve tüp odası yoktur. Jeneratör korunan hacmin içine, riskin olduğu yere monte edilir.
Kontrol tarafında tek bir hacim için TEC (Termal Elektrik Kontrol Ünitesi), birden fazla hacim için Micro-FEP söndürme panellerini kullanıyoruz; algılama yöntemlerini ve panel seçimini otomatik söndürme sistemlerinin nasıl tetiklendiğini anlattığımız yazıda ele aldık.
Aerosol jeneratörünün içi: katı bileşik, ateşleyici, soğutma bölümü ve aerosolü hacme veren çıkış ızgarası.
Sistem devreye girdiğinde sırasıyla ne olur?
Aerosol sistemi, algılama elemanının yangını fark etmesiyle başlayan ve jeneratörün söndürücüyü hacme boşaltmasıyla biten kısa bir zincirle çalışır. Elektrikle tetiklenen bir AF-X Fireblocker kurulumunda adımlar şöyle ilerler:
- Algılama. Lineer ısı kablosu belirli bir sıcaklıkta kısa devre olur ya da duman dedektörü alarm verir. EMO'da yayımlanan pano bildirisine göre bu tip sistemlerde 68 °C veya 88 °C sınırında alarm veren ısı kabloları kullanılıyor.
- Değerlendirme. Kontrol ünitesi sinyali alır. Söndürme paneli kullanılan ve insan bulunabilecek hacimlerde, tasarımda öngörülmüşse bu noktada sesli ve ışıklı uyarı ile tahliye gecikmesi devreye girer.
- Ateşleme. Kontrol ünitesi jeneratörün ateşleyicisine akım gönderir. AF-X Nano datasheet'lerine göre ateşleyici 1,3-3,2 Ohm dirençli bir ısıtıcı elemandır ve 6-36 V DC gerilimde 1,0 A akımın 1-2 saniye uygulanmasıyla tetiklenir.
- Tepkime. Katı bileşik kontrollü biçimde yanar ve aerosole dönüşür.
- Soğutma ve çıkış. Aerosol soğutma bölümünden geçer, çıkış ızgarasından hacme yayılır.
- Boşalma. Boşalma süresi modele göre değişir: datasheet değerlerine göre NANO CXXS 20 saniyenin altında, NANO CS yaklaşık 30 saniyede, NANO CM 60 saniyenin altında boşalır.
- Bekleme ve havalandırma. Hacim kapalı tutulur, ardından prosedüre göre açılır, havalandırılır ve temizlenir.
Elle tetikleme de mümkündür. Hangi algılama elemanının seçileceği riskin türüne, hacmin büyüklüğüne ve hacimde insan bulunup bulunmadığına göre değişir; ısı kablosu kabin ve pano gibi dar hacimlerde, duman dedektörü daha büyük odalarda yaygındır.
Korunan hacim ve tasarım yoğunluğu nasıl belirlenir?
Aerosol sisteminin kapasitesi, korunan hacmin net büyüklüğünden ve o hacimde yangını söndürmek için gereken aerosol yoğunluğundan çıkar. Yoğunluk, metreküp başına gram söndürücü (g/m³) olarak ifade edilir ve standart testlerle belirlenir. Kiwa'nın 2020 tarihli teknik notuna göre EN 15276-1 ve ISO 15779, A sınıfı yangını söndürmek için gereken yoğunluğu tahta kalıp ve plastik levha testleriyle belirler. Aynı not, pano korumasında bu yoğunluğa 1,3 güvenlik katsayısı uygulanmasını ister.
AF-X Fireblocker Nano serisindeki sekiz modelin söndürücü madde miktarı ve A sınıfı yangın için net korunan hacmi (üretici datasheet'i, 2026 revizyonu):
| Model | Seri | Söndürücü madde | A sınıfı yangın için net korunan hacim |
|---|---|---|---|
| NANO CXXS | C (küçük hacim) | 30 g | 0,4 m³ |
| NANO CXS | C | 60 g | 0,87 m³ |
| NANO CS | C | 150 g | 2,0 m³ |
| NANO CM | C | 450 g | 5,5 m³ |
| NANO BXS | B (büyük hacim) | 750 g | 9,2 m³ |
| NANO BS | B | 1050 g | 13,3 m³ |
| NANO BM | B | 2550 g | 32 m³ |
| NANO BL | B | 3900 g | 56 m³ |
Tablodaki rakamlar pratikte üç şey söyler.
Birincisi, hacimler nettir. B serisi datasheet'leri, odanın brüt hacminden makine ve sabit ekipmanın kapladığı hacmin düşülmesini ister. İkincisi, rakamlar başlangıç noktasıdır, sonuç değil: datasheet'ler tasarımda her zaman %30 güvenlik payı eklenmesini ve üreticinin hesap tablosunun kullanılmasını şart koşar. Örneğin 2 m³ net hacimli bir kabin %30 payla 2,6 m³ eder; 2,0 m³'lük tek bir NANO CS bunu karşılamaz, 5,5 m³'lük NANO CM ya da iki NANO CS (toplam 4,0 m³) adaydır, ama açıklıklar ve yanıcı yük bilgisi gelmeden karar verilmez. Üçüncüsü, sızdırmazlık hesabın parçasıdır. Kapatılamayan açıklıklar, havalandırma menfezleri ve çalışmaya devam eden fanlar aerosolün hacimde kalma süresini kısaltır. Söndürme anında fanların durdurulması ve mümkünse enerjinin kesilmesi tasarımın içinde planlanır. Ön boyutlandırmayı üreticinin hesap tablosuyla Acarsan'da yaparız; kesin tasarım, söndürme projesini hazırlayan yetkili mühendisin ve projeyi onaylayan idarenin koşullarına göre netleşir.
Elektrik panosu için adım adım hacim hesabını ve örnek model seçimini pano içi yangın söndürme sistemi rehberimizde anlattık.
Korunacak hacmin ölçülerini ve fotoğrafını gönderin, ön boyutlandırmayı birlikte yapalım: iletişim sayfası.
Aerosol sisteminin sınırları nelerdir?
Aerosol sisteminin sınırları, kapalı hacim şartından, kalıntıdan, çıkış sıcaklığından ve insan güvenliğinden gelir. Bu sınırları baştan bilmek, sistemi doğru yerde kullanmanın ön koşuludur. Elektrik Mühendisleri Odası'nda yayımlanan elektrik alanları bildirisi de iki uyarıyı öne çıkarır: aerosol yalnız uygun IP sınıfındaki (toz ve suya karşı kapalılık derecesi) sızdırmaz panolarda kullanılmalı; ayrıca tepkime sırasında cihaz çevresinde aşırı ısınma oluşabileceği için sistemin seçimi ve yerleşimi uzmanlık gerektirir.
| Sınır | Nedeni | Tasarımdaki karşılığı |
|---|---|---|
| Kapalı hacim şartı | Açık alanda aerosol dağılır, gereken yoğunluk oluşmaz | Sızdırmazlık kontrolü, menfez ve fanların söndürme anında kapatılması |
| Derin için için yanma | Datasheet hacimleri A sınıfı standart test yangınıyla belirlenir; malzemenin derinine işleyen yangın bu testle temsil edilmez | Derin yanma riski olan hacimlerin ayrıca değerlendirilmesi |
| Kalıntı | İnce potasyum tozu nem çekince iletken ve korozif olabilir | Söndürmeden sonra kısa sürede temizlik; hassas elektronikte baştan değerlendirme |
| Çıkış sıcaklığı | Tepkime ısı üretir, çıkış ağzının önü sıcaktır | Datasheet mesafelerine göre yerleşim |
| İnsan güvenliği | Bulut görüş mesafesini düşürür; üreticinin sunumuna göre gaz ürünleri arasında karbon monoksit vardır | Sesli ve ışıklı uyarı, gecikme, tahliye ve havalandırma prosedürü |
| Tek kullanım | Jeneratör boşaldıktan sonra yeniden doldurulmaz | Boşalan jeneratörün aynı modelle değiştirilmesi |
Çıkış sıcaklığı için datasheet'ler net mesafe verir. AF-X Nano C serisinin küçük modellerinde 75 °C sınırı jeneratör ağzından 50 cm'nin altında kalır, NANO CM'de bu mesafe 150 cm'dir. B serisinde mesafe modele göre değişir: NANO BXS'de 242 cm, NANO BS ve NANO BL'de 200 cm'nin altında, NANO BM'de 150 cm'nin altındadır. Yerleşimi bu mesafeye göre çiziyoruz; kablo demetleri, ısıya hassas kartlar ve yanıcı malzeme bu alanın dışında tutulur.
Kalıntı konusu potasyum karbonatın nem çeken (higroskopik) yapısından kaynaklanır. Söndürmeden sonra hacimde ince, beyaz bir toz tabakası kalır. Toz kuruyken iletken değildir; havadaki nemi çektikçe iletken ve korozif hale gelebilir. Pratik sonuç basit: temizlik ertelenmez. Hacim havalandırılır, toz kuru yöntemle alınır, ekipman kontrol edilir ve ancak ondan sonra enerji verilir. Hassas elektronik kartların yoğun olduğu kabinlerde bu adımı tasarım aşamasında, işletme ekibiyle birlikte yazılı hale getiriyoruz.
Boşalma anındaki ortam yalnız söndürücüden ibaret değildir. Yangının dumanı, tepkimenin gaz ürünleri ve görüşü kapatan bulut birlikte düşünülür. Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik (BYKHY) de 90. maddesinde söndürme tesisatının "binada bulunanlara zarar vermeyecek, panik çıkmasını önleyecek ve yangını söndürecek şekilde tasarlanması, tesis edilmesi ve çalışır durumda tutulması" gerektiğini yazar. Bu yüzden insan bulunabilecek bir hacimde boşalmadan önce uyarı verilir, kişilerin hacmi terk etmesi beklenir ve hacme ancak havalandırmadan sonra girilir. Pano ve kabin gibi normalde insan bulunmayan hacimler aerosolün en rahat çalıştığı yerlerdir; makine dairesi gibi insan girebilen hacimlerde ön alarm ve tahliye süresi tasarımın parçasıdır.
Son bir sınır kapsamla ilgili. Aerosol sistemi bir hacmi kaynağında korur; binanın sprinkler, algılama ve alarm sistemlerini tamamlar, onların yerine geçmez. Jeneratör tek kullanımlık olduğu için söndürmeden sonra sistem kendiliğinden hazır hale gelmez: arızanın giderilmesi, temizlik ve boşalan jeneratörün değiştirilmesi tamamlanmadan hacim korumasız kalır. AF-X Fireblocker, Kiwa'nın lityum-iyon batarya depolamasının yangından korunmasına yönelik SCP05 programı kapsamında belgelidir; belgenin kapsamı belgeler sayfasındadır.
Türkiye'de hangi mevzuat çerçevesi geçerli?
Türkiye'de binalardaki aerosol söndürme sistemi için bağlayıcı çerçeve BYKHY'dir; gemi ve yatlarda klas kuruluşu ve bayrak devleti kuralları uygulanır. BYKHY aerosolü adıyla anmaz; genel hüküm 90. maddedir ve sistemde kullanılan bütün ekipmanın sertifikalı olmasını, tasarım ile uygulamanın yetkili merci tarafından kontrol edilip onaylanmasını ister. Bileşenler EN 15276-1 ve UL 2775 gibi standartlara göre test edilir, tasarım EN 15276-2, ISO 15779 ve NFPA 2010'a göre yapılır; belgelerin kapsamını belgeler ve standartlar sayfamızda görebilir, bir belgenin projenize uygunluğunu projeyi onaylayacak idareyle teyit edebilirsiniz.
Sonuç: aerosolü doğru hacimde kullanın
Aerosol yangın söndürme sistemi, söndürücüyü katı halde ve basınçsız saklayan, yangın anında ürettiği potasyum parçacıklarıyla yanma zincirini kesen sabit bir sistemdir. Gücü kapalı hacimdedir: pano, kabin, makine dairesi, teknik oda. Kapasite net hacimden ve tasarım yoğunluğundan, %30 güvenlik payıyla hesaplanır. Sınırları da bellidir: sızdırmazlık, kalıntı temizliği, çıkış sıcaklığı mesafesi ve insan bulunan hacimde tahliye prosedürü. Bu dört konu baştan çözüldüğünde aerosol, tüp ve boru gerektirmeden riskin olduğu yerde koruma sağlar. Aerosolün diğer sistemler arasındaki yerini otomatik yangın söndürme sistemleri rehberimizde karşılaştırdık.
AF-X Fireblocker, ArianeGroup bünyesindeki APP ile geliştirilen yoğunlaştırılmış aerosol yangın söndürme sistemidir; Türkiye distribütörü Dikey Mühendislik'tir; denizcilik sektöründe satış, montaj ve teknik destek hizmetlerini Tuzla, İstanbul merkezli Acarsan sunar. Sistemin uygulama alanlarına ve teknoloji ailesine genel bakış için aerosol yangın söndürme sistemi sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Farklı sektörlerde kurulan sistemleri görmek için uygulamalar sayfamıza göz atın.
Sık sorulan sorular
Aerosol yangın söndürme sistemi gazlı bir sistem midir?
Aerosol yalnız gaz değildir: gazın içinde asılı duran ince katı parçacıklarla gazların karışımıdır ve söndürmeyi asıl katı parçacıklar yapar. Halk arasında "aerosol gazlı yangın söndürme" dense de söndürücü madde tetiklenene kadar jeneratörün içinde katı halde ve basınçsız durur. Üreticinin teknik sunumuna göre AF-X Fireblocker aerosolünün yaklaşık yüzde 68'i gaz, yüzde 32'si katı parçacıktır.Aerosol, yangını oksijeni azaltarak mı söndürür?
Hayır. Aerosol, alevdeki serbest radikallerle kimyasal olarak tepkimeye girer ve yanma zincirini keser; inert gazlar gibi ortamdaki oksijeni seyrelterek çalışmaz, fiziksel soğutma ve kimyasal zincir kırma birlikte etki eder. Bu, boşalma sırasında hacmin solunabilir olduğu anlamına gelmez: aerosol bulutu görüş mesafesini düşürür ve üreticinin sunumuna göre tepkimenin gaz ürünleri arasında karbon monoksit de bulunur. Hacim, tasarımdaki tahliye prosedürüne göre boşaltılır.Aerosol jeneratörü bir kez çalıştıktan sonra ne yapılır?
Jeneratör tek kullanımlıktır, yeniden doldurulmaz; boşalan jeneratörü aynı model yenisiyle değiştiriyoruz. Hacmi havalandırdıktan sonra kalan ince tozu kısa süre içinde temizlemek gerekir: toz kuruyken iletken değildir, nem çektiğinde iletken ve korozif hale gelebilir. Söndürmeye yol açan arıza giderilmeden sistemi yeniden devreye almıyoruz.Aerosol sistemi hangi yangın sınıflarında kullanılır?
AF-X Fireblocker Nano datasheet'lerinde yangın sınıfı A ve B olarak verilir, yani katı madde ve yanıcı sıvı yangınları. Datasheet'lerdeki korunan hacim değerleri EN 2 A sınıfı yangın için net hacimdir ve tasarımda yüzde 30 güvenlik payı eklenir. Derin için için yanma riski olan hacimler ayrıca değerlendirilir.Aerosol yangın söndürme sisteminin bakımı nasıl yapılır?
Aerosolde basınç ölçümü veya dolum yoktur; kontrol kapsamını üreticinin bakım talimatı belirler (jeneratör montajı, çıkış ağzı, algılama elemanı, kontrol ünitesi, pil). BYKHY'nin 90. maddesinin beşinci fıkrasına göre periyodik kontrol, test ve bakım gerektiren sistemlerin kontrolü, testi ve bakımı bina sahibi, yöneticisi veya bunların yazılı olarak sorumluluklarını devrettiği bina yetkilisince yaptırılır. İşyerlerinde standartta süre yoksa yılda bir periyodik kontrol istenir.Aerosol sistemi sprinkler sisteminin yerine geçer mi?
Aerosol sistemi kapalı bir hacmi, örneğin bir panoyu, makine dairesini veya teknik odayı kaynağında korur. Binanın yangın yönetmeliğine göre gereken sprinkler, algılama ve alarm sistemlerini tamamlar, onların yerine geçmez. Hangi sistemin zorunlu olduğuna onaylı yangın projesi karar verir.
Kaynaklar
- Binaların Yangından Korunması Hakkında Yönetmelik, Resmi Gazete 19.12.2007/26735, mevzuat.gov.tr, Madde 90.
- Kiwa NCP, Fire Protection of electrical cabinets, K23001 memo no. 2020.1, 1 Nisan 2020.
- S. Karatuyun, Elektrik Panolarında Yangın Söndürme Uygulamaları, EMO'da yayımlanan bildiri.
- G. Aktaş, Elektrik Alanlarında (Trafo, Jeneratör, Enerji Dağıtım Pano, Server Odaları vb) Yangın Korunum Konsepti, EMO'da yayımlanan bildiri.
- NFPA 2010, Standard for Fixed Aerosol Fire-Extinguishing Systems, National Fire Protection Association.
- İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği, Resmi Gazete 25.04.2013/28628, EK-III.
- AF-X Fireblocker NANO CXXS, CXS, CS, CM, BXS, BS, BM ve BL datasheet'leri (2026 revizyonu).
- AF-X Systems B.V., AF-X Fireblocker Lithium-ion teknik sunumu.
- EN 15276-1:2019, Fixed firefighting systems - Condensed aerosol extinguishing systems - Part 1: Requirements and test methods for components.
- EN 15276-2:2019, Fixed firefighting systems - Condensed aerosol extinguishing systems - Part 2: Design, installation and maintenance.
- ISO 15779:2011, Condensed aerosol fire extinguishing systems - Requirements and test methods for components and system design, installation and maintenance - General requirements.
- UL 2775, Standard for Fixed Condensed Aerosol Extinguishing System Units.
Yasal uyarı: Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; yangın risk analizi, söndürme projesi ve uygulama kararlarının yerine geçmez. Aerosol sistemleri binanın yangın algılama ve söndürme sistemlerinin yerine geçmez, onları tamamlar. Sistem seçimi ve kapasite hesabı; yetkili mühendis tarafından hazırlanan ve ruhsat veren idarece onaylanan proje kapsamında, BYKHY, işyerlerinde iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı ve gerektiğinde Florlu Sera Gazlarına İlişkin Yönetmelik çerçevesinde yapılmalıdır. Ürün belgelerinin kapsamı ve geçerliliği projeyi onaylayacak idareyle teyit edilmelidir.
Hazırlayan: Özen Acar, Gemi İnşaatı ve Gemi Makineleri Mühendisi Acarsan Makina Mühendislik Denizcilik ve İnşaat Ltd. Şti., +90 542 807 22 62, info@afx.com.tr
